آموزش های دینی ما و بی توجهی زائران به آنها

هرچند در آموزشهاي ديني اين نکات بعنوان مسائلي که بايد در زندگي مؤمن رعايت شود در منابر و مجالس توسط روحانيون و وعاظ مذهبي و اداره کنندگان جلسات مذهبي مکرراً گوشزد مي شود ولي مراعات کننده بسيار کمي دارد و در صحنة عمل افرادي که به مسئلة اقتصاد در خريد و مصرف و عدم افراط و تفريط و حدّ نگهداري و عدم اسراف پايبند باشند بسيار قليل اند. 

بازار

بازار مدينه به لحاظ قيمت بمراتب بهتر از مکّه است.  شايع است دولت عربستان در ايام حج تمتع هيچ محدوديتي را براي قيمت ها اعمال نمي کند و فروشندگان هم حسابي خلق الله را سرکيسه مي کنند.   مدينه در خصوص منسوجات و بسياري از اقلام ديگر بمراتب ارزانتر و مناسب تر از مکّه است.  در بسياري از موارد در مکه نيز قيمت ها در فروشگاههاي مختلف بسيار متفاوت از همديگر مي باشد.  کلاً نرخها در فروشگاههاي زنجيره اي نظير بن داوود، العيدروس و... گرانتر بنظر مي رسد. 

برحورد شرطه ها

شرطه ها در جابجايي زائرين گرچه حالت عصبي دارند و غالباً غير مؤدبانه و اهانت آميز و غير محترمانه برخورد مي کنند، اما انصافاً کار خسته کننده و پرزحمتي را انجام مي دهند.  برقراري نظم از آنهمه زائر واقعاً بسيار سخت و طاقت فرسا است.  همين حالت عصبي و تندخويي بيش از اندازة شرطه ها و مامورين لباس شخصي سعودي بيانگر يک فرهنگ است که شايد نه مخصوص شرقيها که مخصوص عربها است.  من در استراليا به هيچ وجه و در هيچ شرايطي چنين رفتار تند و بي اصولي را از نيروهاي پليس مشاهده نکردم بلکه بالعکس برخورد پليس در آنجا بقدري مؤدبانه و احترام آميز است که انسان به راحتي مي تواند با آنها حرف بزند و از آنها راهنمايي بخواهد.  حتي در کشوري مثل سنگاپور هم اخلاق پليس نرم و مؤدبانه است.  گرچه به هنگام عمليات جهت دستگيري سارقين و يا مسائل ديگر در هر دو کشور بسيار قاطع و رعــب آور عمــل مي کنند. 

وضعیت فرهنگی در مکه و مدینه

شايد بتوان اصلي ترين و محوري ترين بحث را در اين قسمت داشت و آن بحث دقت در نکات فرهنگي و حتي مقايسة بين فرهنگ حاکم بر شهر مدينه و مکه با يکديگر مي باشد. 

نماز صبح و امور پس از آن

هر روز نماز صبح در اين موقع از سال در حدود ساعت شش شروع و تا ساعت هفت و نيم به اتمام مي رسيد.  اوقات قبل از آن براي انجام نمازهاي مستحبي صرف مي شود.  در مسير بازگشت به خانه که حدوداً يک ربع تا بيست دقيقه راه بود براي خريد برخي از اقلام معمولاً پرس و جوهايي انجام مي شد و بجاي بيست دقيقه غالباً ساعت هشت و نيم الي نه جهت صرف صبحانه به هتل مي رسيديم.  پس از صرف صبحانه معمولاً استراحتي کرده و گزارش آنچه را که مصاحبه يا ملاقات کرده بودم را نوشته و براي تقديم به عامل بعثه آماده مي کردم. 

انتساب به شرک توسط روحانیونی وهابی

از بحث هاي بسيار زشت که در فرهنگ اهل تسنن جا افتاده و در اثر تکرار افراطي مورد پذيرش عمومي اهل تسنن واقع شده است، انتساب بسياري از اعمال و افعال خارج از فقه اهل تسنن به شرک مي باشد.  بخصوص روحانيون وهابي که مبلّغ اينگونه مسائل مي باشند، حتي استفاده از مهر را مظهر شرک و بت پرستي مي دانند و نيز زيارت قبور ائمّة اطهار (ع) را شرک مي دانند و معتقد هستند که آنها هيچ کاري براي ضفاعت ما نمي توانند بکنند و برعکس آنها هستند که به ما محتاج هستند و بايد ما براي آمرزش آنها دعا کنيم.  سعودی ها به خواندن قنوت در نماز بسيار حساس هستند ولي در موارد ديگر نماز تا حدود زيادي مشابهت داريم.  از زيبائيهاي برگزاري نمازهاي يوميه در ميان اهل تسنن حداقل در مسجدالنبي (ص) و مسجدالحرام، همانا خواندن نمازهاي مستحبي است که اوقات قابل ملاحظه اي را صرف آنها مي نمايند. 

بدعت در اذان و نماز

در عربستان صبح ها سه بار اذان گفته مي شود که البته در مقايسه با اذان و اقامة شيع بسيار متفاوت است.  اذان اول آنها به اقامه بيشتر شبيه است که با دو تکبير شروع و با  يک لااله الاالله در انتها خاتمه مي يابد.  اذان دوم که به اذان واقعي بيشتر شبيه است با چهار تکبير شــروع مي شود، ولي پس از حي علي الفلاح مطابق سفارش عمر بدعتي در آن نهاده شده است و آن اينکه مي گويند شبي عمر در خواب بود که غلام او وي را براي نماز صبح صدا مي زند ولي گويا خوابش بغايت سنگين بود و براي بلند شدن تنبلي مي کرد، غلام براي اينکه او را بيدار کند گفت الصّلوه خيرٌ من النّوم و عمر برخاست و گفت عجب جملة زيبايي گفتي بايد اين را در اذان صبح مردم تکرار نمايند و اين بود که اين بدعت را در اذان قرار داد که با حذف حي علي خيرالعمل جملة فوق را قرار داد و جالب اينجا است که با وجود اين بدعت آشکار در اذان تبليغات دستگاه حاکمه به سرزنش آن نمي پردازد ولي هر حرکتي از شيعيان را تحت عنوان بدعت بشدت محکوم مي کنند و نسبت به مرتکبين بدعت هاي خيالي آنان با شدت و حدت برخورد مي نمايند. 

برادران افغاني

در مدينه غالب فروشندگان البسه و قماش فروشي ها افغاني بودند.  بازار فروش قماش در مدينه بيش از مکه داغ است.  برخي از فروشندگان افغاني فقط در نزد صاحبان سرماية عرب کار مي کنند و دستمزد خودشان را مي گيرند و برخي از آنها هم مغازه ها را به قيمت بسيار گزافي علي الخصوص در طي اين ايام حج تمتع اجاره کرده اند و براي جبران آن عجله هم دارند.  در بين افغانيها انسانهاي روشن نيز يافت مي شود.  با يکي از اينها که خود داراي مدرک مهندسي راه و ساختمان بود و قبلاً در يک شرکت ساختماني کار مي کرد ولي الآن قماش فروش است و لابد به اين نتيجه رسيده است که مغازه داري خيرالامور است و داشتن مدرک تحصيلي دانشگاهي همانند مملکت خودمان سود چنداني را ببار نمي آورد، بطور اتفاقي آشنا شدم. 

برادری از پاکستان

پشت درب بستة بقيع زيارت نامه مي خواندم که دوستم يکنفر پاکستاني را بمن معرفي کرد.  شيعه بود و از اهالي ابادآباد شهري در نزديکي اسلام آباد.  سؤالاتي در خصوص مسائل مختلف بقيع داشت و يکي يکي برايش توضيح دادم اما چون شب شده بود براي توضيح بيشتر براي صبح فردا بعد از نماز در جلوي باب 37 وعدة ديدار گذاشتيم.  ضمن صحبت براي خداحافظي به پائين پله هاي بقيع که رسيديم، يعني جايي که مانع خانمها مي شوند تا بداخل بقيع نيايند، خانمش منتظر نشسته بود.  ما را به همديگر معرفي کرد و توضيح داد که فردا قرار ملاقات با همديگر داريم. 

برادری از کشور انگلستان

در يکي از روزها يکي از اتباع انگليس توسط دوستان همراه در مسجدالنبي بعد از بجاي آوردن نماز ظهـر بمـن معـرفي شد.  در يک صحبت قريب به بيست دقيقه اي سؤالات زيـادي داشتم که بايد از او مي پرسيدم و جواب مي گرفتم.  در برخورد جوان فوق العاده مؤدبي بود ولي بدليلي که بعداً گفت براي رفتن عجله داشت.  اين سومين سفر او بود که به مکه مشرف مي شد، ايندفعه را با پدر و مادر و برخي از اعضاي ديگر آمده بود و به همين دليل براي اينکه ايشان در واقع راهنمايي آنها را برعهده داشت براي رفتن عجله داشت. 

برادرانی از ترکیه

ترکيه يکي از منظم ترين و هماهنگ ترين شکل ارسال حجاج را داشت.  کلية حجاج مرد ترک با لباس هاي فرم روپوش مانند طوسي وشلوارهاي همرنگ با آن کاملاً متحدالشکل و يکدست بودند و براحتي در هر شرايطي قابل تشخيص بودند.  زنان ترکيه اي هم با مانتو ها ي طوسي با شکل دوخت مخصوص متحدالشکل بودند و مهم تر از اين حرکت دسته جمعي و گروهي و قطار مانند آنها بود که فاصله انداختن بين آنها و جداکردن آنها از يکديگر واقعاً کار سختي بود.  حتي کيف هاي دستي آنها بصورت همشکل انتخاب شده بود.  هر کاروان از ترکيه اتوبوس هاي لوکسي را کرايه کرده بودند که بطور شبانه روزي در خدمت آنها بود و به هنگام خروج از مسجدالنّبي و مسجدالحرام منتظر آنها بودند تا براحتي سوار شوند و به مقصد برسند. 

برادران مراکشی

باز بعد از يکي از نمازهاي يوميه نشسته بوديم که در کنار خود جوان بسيار محجوبي را يافتم.  اصولاً نگاه من بيشتر متوجه جوانها بود چون اعتقاد داشتم نسل قديم بيشتر به ثبات فکري و قشري گري و تحجر دچار شده و به سختي قابليت تغيير دارند و تحمل اطلاعات جديد را ندارند و بيشتر با ترديد و شک به موضوع نگاه مي کنند و سعي در فرار از بحث ها دارند.  براحتي دريافتم اهل مراکش است و با انگليسي رواني که حرف مي زد محيط دوستانه اي در بحث ايجاد کرديم. 

برادران نیجره ای

ناگهان در مدينه با برادران سياه پوستي مواجه شدم که لباس رنگي بلندي برتن داشتند و کاملاً از سايرين متمايز مي شدند.  وسوسه شدم مليت آنها را بدانم و به همين دليل از يکي از اينها پرسيدم اهل کجاست و جواب داد نيجريه.  سؤال کردم چقدر جمعيت دارد و در ذهنم خيال مي کردم حد اکثر هفت، هشت ميليون نفر بيشتر ندارد و لذا با شنيدن صدوبيست ميليون نفر جمعيـت براي آن کاملاً بهـت زده شـده و باور نکردم.  ولي وقتي تعداد حجاج آنها را بيش از صدوبيست هزار نفر اعلام کردند کم کم ناچار شدم که باور کنم. 

پادگان حميد

هنگاميكه در بستان و نزديك تنگ چزّابه بوديم بچه ها از دور مكاني را نشان مي دادند كه صداي تير و توپ از آنجا زياد به گوش مي رسيد و پرواز هليكوپترها و هواپيماها به آن سمت زيادتر از بقيه جبهه ها بود.  مي گفتند آنجا پادگان حميديه يا پادگان حميد است.  خيلي دوست داشتيم به آنجا رفته و از نزديك وضعيت را ببينيم.  اما گفته شد از اين مسير راه را بسته اند و در جاي جاي آن كمين هاي عراقي وجود دارد و بسياري از مسيرها هم مين گذاري شده است و خطر برخورد با آنها هم فوق العاده بالا است.  اجازة حركت به آن سمت داده نشد و به ناچاراً به اهواز بر گشتيم تا روز بعد به سمت آبادان و خرمشهر قهرمان حركت كنيم. 

ادامه بازديد از تنگه چزّابه

به اتفاق راهنما از داخل كانال به شكلي كه توضيح داده شد به سمت پيشاني كانال (خندق) كه كاملاً به محل استقرار سربازان و نيروهاي عراقي نزديك بود حركت كرديم.  هر لحظه كه به انتهاي كانال نزديك تر مي شديم، ضربان قلبمان بيشتر و با صداي بلندتر مي زد.  با وجود خطر بسيار زيادي كه براي افراد وجود داشت و عقل محاسبه گر فرمان به بازگشت مي داد، ولي عشق به دانستن از اينكه در آنجا چه مي گذرد ما را وا مي داشت كه قدم به جلو بگذاريم.  كسي حرف از بازگشت از آنجا به دليل موقعيت فوق العاده خطرناك نمي زد.  انگار كسي جانش را دوست نداشت.  موج رواني و اعتقادي ـ مي خواهيد هرچه فكر كنيد مهم نيست ـ ما را به سمت پيشاني كانال حركت مي داد. 

درون خباثت آلود تحليلگران مغرض

واي كه چه فرصت هاي طلايي از اين مردم را براي روشن شدن درون خباثت آلود تحليلگران مغرض و مخالف خواني هاي بي جهت و بي حاصل از بين رفت؟  فرصت هايي كه مي توانست براي سازندگي و توليد ثروت و اشتغال و علم و دانش و بدست آوردن موقعيت هاي جهاني براي كشور ما بكار برود.  اينها همه بطور قطع بخش هايي از برنامه هاي استكبار جهاني براي ايجاد مشغوليت هاي ذهني در جمهوري اسلامي و قسمت هايي از مبارزه بي امان غرب در جهت براندازي نظام و به ذلت كشيدن مردم بوده است. 

انگيزه هاي توهين به ساحت مقدس پيامبر اسلام (ص)

گاهي انسان فكر مي كند مفهوم تمدن با تعريف غربي چيست؟  آيا واقعاً و حقيقتاً دنياي غرب دنياي متمدني است؟  چند سال پيش بحثي را داشتم كه غرب در تحريف مفهوم واژه ها تخصص دارد و به گونه اي ديگر آن را جا مي اندازد.  مثلاً بحث سازمان ملل كه ظاهراً بايد سازماني باشد كه از ملل مختلف دفاع كند نقش اساسي آن سازمان دول است.  آنهم نه هر دولتي بلكه نقش آن بكارگيري اهرمهاي قانوني بين المللي براي فشار آوردن به دول كوچكتر به نفع دول بزرگتر و قدرتمندتر است.  حال دولت هاي كوچكتر و كم قدرت تر براي جزئيات و امتياز گرفتن هاي محدود هزاران ساعت وقت تلف مي كنند اما وقتي كار به جاي حساسي رسيد و منافع سياسي، اقتصادي، فرهنگي، و حتي اخلاقي كشورهاي زورگو و قدرتمدار غربي به خطر مي افتد از اهرم حق وتو كه الحق يك حق ناحق بيش نيست استفاده مي نمايند.  يا حقوق بشر را نه براي بشريت مظلوم و تحت ظلم و ستم و شكنجة رژيمهاي خشن و غير انساني تعريف مي كنند كه براي دفاع از حقوق نامشروع غربيان و همپالگي هاي خود آن را مي خواهند. 

سخنرانان مقالات شفاهي روز دوم- بخش هشتم

در بخش هشتم ارائه مقالات شفاهي كه تحت عنوان كاربردهاي اصلاحي به رياست اي كي سينگ (A.K. Singh) و با همراهي پارميندر ويرك  (Parminder Virk)اداره شد مقالات زير ارائه گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز سوم- بخش هفتم

در بخش هفتم ارائه مقالات شفاهي كه تحت عنوان كيفيت و تغذيه دانه به رياست ماتيو مورل  (Mathew Morell) و با همراهي مليسا فيتزجرالد  (Melissa Fitzgerald)اداره شد مقالات زير ارائه گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز سوم- بخش ششم

در بخش دوم ارائه مقالات شفاهي كه تحت عنوان ژنتيك توسعه اي به رياست سرينيواسان راماچاندران (Srinivasan Ramachandran) و با همراهي هئي ليونگ  (Hei Leung)اداره شد مقالات زير ارائه گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز سوم – بخش پنجم

اولين جلسه ارائه مقالات شفاهي در بعد از ظهر روز سوم از ساعت 15:00 به دنبال بخش هاي روز دوم در چهار جلسه جداگانه به طور همزمان از بخش پنجم تا هشتم ادامه يافت.  بخش پنجم كه تحت عنوان ژنوميكس ترجمه اي نامگذاري شده بود به رياست اندي پريرا (Andy Pereira) و با همراهي توسط آجي كوهلي (Ajay Kohli) سخنراني هاي زير را در بر داشت:

سخنرانان مقالات كليدي روز سوم

ششمين جلسه ارائه مقالات كليدي كنفرانس به رياست امانوئل گايدردوني (Emmanuel Guiderdoni) در روز سوم در جلسه عمومي برگزار شد و موارد زير مطرح گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز دوم- بخش چهارم

در بخش چهارم ارائه مقالات شفاهي كه تحت عنوان تحمل به تنش هاي غير زنده به رياست جوليا بايلي - سرس  (Julia Biley-Serres)و با همراهي عبدالباقي اسماعيل  (Abdelbagi Ismail)اداره شد مقالات زير ارائه گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز دوم- بخش سوم

در بخش سوم ارائه مقالات شفاهي كه تحت عنوان مقاومت به بيماري ها و حشرات به رياست شيپينگ وانگ  (Shiping Wang)و با همراهي كازيانا ورا كروز  (Casiana Vera Cruz)اداره شد مقالات زير ارائه گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز دوم- بخش دوم

در بخش دوم ارائه مقالات شفاهي كه تحت عنوان ساختار ژنوم به رياست نوري كوراتا  (Nori Kurata)و با همراهي دارشان برار  (Darshan Brar)اداره شد مقالات زير ارائه گرديد:

سخنرانان مقالات شفاهي روز دوم – بخش اول

اولين جلسه ارائه مقالات شفاهي در بعد از ظهر روز دوم از ساعت 15:00 در چهار بخش به طور همزمان شروع شد.  بخش اول كه تحت عنوان ژنتيك تكاملي نامگذاري شده بود به رياست مايكل پاروگانان (Michael Purugganan) و با همراهي توسط كن مكنالي (Ken McNally) سخنراني هاي زير را در بر داشت:

سخنرانان مقالات كليدي روز دوم

چهارمين جلسه ارائه مقالات كليدي كنفرانس به رياست تاكاجي ساساكي (Takuji Sasaki) در روز دوم در جلسه عمومي برگزار شد و موارد زير مطرح گرديد:

سخنرانان اصلي و مقالات كليدي روز اول

همانطوري كه در بخش هاي قبل گفته شد جلسه عمومي اول براي مقالات كليدي تحت عنوان جلسه  افتتاحيه با رياست ديويد مكيل (David Mackill) از ساعت 10:10 شروع شد

سخنرانان ساير كشورها

غير از آمريكا و ژاپن، چين بيشترين سخنران را داشت و بخصوص در مقالات شفاهي حضور آنها محسوس بود و بعد از آن هند قرار داشت.  به دليل حضور قوي در موسسات بين المللي اين كشورها تقريباً اطلاعات خود را به روز نموده و ارتباط قوي خارج و داخل براي خود ايجاد كرده اند.  به طوري كه تقريباً همان ابزار، وسائل و دستگاههايي را كه در آزمايشگاههاي مدرن غرب براي انجام آزمايشات به كار مي گيردند در آزمايشگاههاي اين كشورها نيز مورد استفاده قرار مي دهند و در نتيجه به راحتي مي توانند مواردي را كه مطرح مي كنند هضم كنند.  مضافاً اينكه به دليل تماس بين المللي بسيار كم ما مسئله زبان انگليسي كه بسيار فرار است و در موارد زيادي احساس كرديم كه اصطلاحات را به طور كلي فراموش كرده و براي بازسازي ذهني خود و فهم مسئله اي كه مطرح مي شود نياز به پرسش يا خواستن توضيح احساس مي كردم.  اين مسئله يك از جدي ترين مسائلي است كه حتماً يك متخصص بايد در ارتباط دائم با موسسات بين المللي و آزمايشگاهها و اساتيد بين المللي قرار داشته باشد تا بتواند چه به لحاظ مسئله زبان و چه به لحاظ مسئله علم خود را به روز نگه دارد.

ملاقات با متخصصان متعدد از كشورهاي گوناگون

در حين برگزاري كنفرانس با افراد مختلفي از كشورهاي مختلف آشنا شدم.  غير از ما ايراني ها كه همه شركت كننده هايمان آقايان بودند، از ساير كشورها شركت كنندگان خانم نسبت به آقايان به تعداد قابل توجهي بيشتر بودند.  اگرچه تعداد شركت كننده آقايان هم كم نبودند.  به طور اتوماتيك در فاصله هاي برگزاري جلسات سوالاتي از همديگر مي پرسيديم كه موجب آشنايي بيشترمان با همديگر مي شد.  به ياد آوردن اسامي خيلي سخت است ولي آنهايي كه كارت ويزيت به همراه داشتند و ايميل بعضي ها كه به نظرم مهمتر آمدند تا در آينده بتوانم با آنها مراودات علمي داشته باشم را يادداشت كردم و به ايران كه برگشتم يكي از فوري ترين كارهايم وارد كردن نام و ايميل آنها در ليستي به نام كنفرانس ژنتيك برنج بود تا اين ايميل ها را از دست ندهم.